Langs de Amstel was het schrikken na de Marathon van Amsterdam. De lopers waren allang over de finish, maar gelverpakkingen, bekers, sponsjes en ander zwerfafval lagen nog wekenlang langs de route. Toen we daar op de socials aandacht voor vroegen, bleek al snel dat dit geen incident was. Ook na andere hardloopevenementen herkennen veel lopers en omwonenden hetzelfde beeld. Gelukkig deelden ervaren marathonlopers ook volop oplossingen. Wij zetten de beste tips van onze community op een rij.
Een marathon draait om gezondheid, maar hoe gezond is dat voor de omgeving?
Wie een marathon loopt, bereidt zich daar vaak maanden op voor. Er wordt gelet op voeding, slaap en een gezonde leefstijl. Juist daarom voelt het wrang dat langs veel marathonroutes na afloop zoveel zwerfafval achterblijft. Gelverpakkingen, bekers en sponsjes lijken misschien klein, maar met tienduizenden deelnemers loopt dat al snel op tot een enorme berg afval. Een deel wordt opgeruimd, maar zeker niet alles. Verpakkingen waaien weg, belanden in bermen of komen via regenwater in sloten en rivieren terecht.
Wij wonen vlak bij de Amstel en wandelen regelmatig langs de marathonroute. Het was opvallend hoeveel afval er bleef liggen. Zelfs weken later kwamen we tijdens een wandeling nog gelverpakkingen en ander zwerfafval tegen. Uit de vele reacties bleek één ding heel duidelijk: die enorme afvalberg hoort er helemaal niet bij. Volgens ervaren marathonlopers zijn er genoeg manieren om zwerfafval tijdens hardloopevenementen flink terug te dringen. Welke dat zijn? Die zetten we hieronder op een rij.
Dit soort verpakkingen lag langs de Amstel na de marathon van Amsterdam. Veel volgers storen zich aan al het zwervuil tijdens sportwedstrijden.
Tips voor een schonere marathon zonder zwerfvuil!
Na onze oproep ontvingen we honderden reacties van ervaren marathonlopers, trailrunners en andere sporters. Hun ideeën laten zien dat de oplossing niet alleen bij de loper ligt. Ook organisatoren, fabrikanten en zelfs het publiek kunnen helpen om marathons een stuk schoner te houden. Dit zijn de tips uit onze community!
Voor deelnemers
- Stop lege gel- en reepverpakkingen gewoon weer terug in je broekzak, trailvest, sport-bh of achter je broekrand.
- Neem een eigen opvouwbare beker mee en laat die bij verzorgingsposten vullen.
- Gebruik een klein afvalzakje dat je met klittenband aan je broek, startnummer of rugzak bevestigt.
- Neem een hervulbare tube voor energiegels mee in plaats van losse verpakkingen.
- Plan het nemen van een gel vlak voor een afvalpunt, zodat je de verpakking direct kunt weggooien.
- Houd lege verpakkingen gewoon in je hand tot je een afvalbak tegenkomt.
- Geef je afval aan een vrijwilliger of supporter langs de kant. Houd je hand op en je zult zien dat mensen het van je aannemen.
- Vraag jezelf af of je energiegels echt nodig hebt, of dat bijvoorbeeld fruit ook een optie is.
- Gebruik sponsjes alleen als ze echt nodig zijn, bijvoorbeeld bij extreme hitte.
- Zie het niet als vanzelfsprekend dat ‘de organisatie het toch wel opruimt’.
Voor organisatoren
- Maak afvalzones groter en beter zichtbaar.
- Plaats afvalbakken niet alleen direct na een waterpost, maar over een langere afstand.
- Geef deelnemers vooraf duidelijke instructies over afval, bijvoorbeeld via de nieuwsbrief, bij de start en onderweg.
- Spreek deelnemers tijdens de wedstrijd actief aan op zwerfafval.
- Werk met waarschuwingen, tijdstraffen of diskwalificatie bij bewust weggooien van afval buiten de afvalzones, zoals bij sommige trailruns, triatlons en Ironman-wedstrijden.
- Laat deelnemers hun startnummer op gelverpakkingen schrijven, zodat achtergelaten afval te herleiden is.
- Stap over op hervulbare bekers of laat deelnemers hun eigen beker meenemen.
- Kijk kritisch naar wegwerpsponsjes en andere wegwerpproducten.
- Deel fruit, chips of andere onverpakte voeding uit waar dat mogelijk is.
- Zorg dat het hele parcours goed wordt schoongemaakt en niet alleen de start, finish en verzorgingsposten.
- Organiseer een ‘zwerfie-marathon’ of gezamenlijke opruimactie na afloop.
- Geef afvalzakken aan supporters zodat zij afval direct kunnen aannemen.
Voor fabrikanten
- Ontwikkel hervulbare verpakkingen voor energiegels.
- Ontwikkel eetbare verpakkingen.
- Ontwikkel biologisch afbreekbare verpakkingen (en verwerk bijvoorbeeld bloemzaadjes in biologisch afbreekbare verpakkingen).
- Verminder het gebruik van single-use verpakkingen.
- Ontwikkel alternatieven voor de huidige gelverpakkingen.
Een marathon zonder afval
Na het zien van een marathonparcours vol zwerfafval lijkt een marathon zonder afval misschien onhaalbaar. Toch lieten de vele reacties van ervaren lopers zien dat het wel degelijk anders kan. Er zijn genoeg knoppen om aan te draaien voor deelnemers, organisatoren, toeschouwers én fabrikanten. Veel oplossingen worden bij trailruns en andere sportevenementen nu al toegepast. Dat bewijst dat het kan! En als producenten ondertussen werk maken van hervulbare, eetbare of composteerbare verpakkingen, zijn we al een heel eind. Dus: veel succes met je volgende wedstrijd. Hopelijk neem je na de finish niet alleen een mooie tijd mee naar huis, maar ook je lege gelverpakking.
Dit vind je vast ook interessesant
- Bekijk ook: zo lukt het om krachttraining écht onderdeel van je routine te maken.
- Bekijk ook: fijn lijstje met duurzamere sportkledingmerken.
Bronnen: denuk.nl.
